Społeczne aspekty doświadczania pracy w organizacjach w kontekście koncepcji employee experience
DOI:
https://doi.org/10.25312/ziwgib.889Słowa kluczowe:
system człowiek–praca, doświadczenie pracownika (employee experience), środowisko pracyAbstrakt
Celem artykułu jest identyfikacja oraz analiza społecznych aspektów doświadczania pracy w organizacjach w kontekście koncepcji employee experience, rozumianej jako kluczowy wymiar współczesnego zarządzania zasobami ludzkimi. Opracowanie ma charakter koncepcyjno-przeglądowy i opiera się na krytycznej analizie literatury z zakresu nauk o zarządzaniu oraz studiów organizacyjnych, koncentrując się na relacjach między doświadczeniem pracownika, jakością środowiska pracy oraz funkcjonowaniem systemu człowiek–praca. Przeprowadzona analiza wskazuje na ewolucję roli pracownika – od tradycyjnie postrzeganego zasobu pracy do kluczowego interesariusza i współtwórcy wartości organizacyjnej. Wykazano, że doświadczenie pracownika stanowi wielowymiarowy konstrukt, kształtowany przez czynniki zawodowe, poznawcze, emocjonalne oraz – w szczególności – społeczne, takie jak jakość relacji interpersonalnych, poziom zaufania, dostęp do informacji, autonomia, partycypacja oraz rola przywództwa i kultury organizacyjnej. Istotnym wkładem artykułu jest syntetyczne ujęcie i uporządkowanie społecznych uwarunkowań doświadczenia pracownika oraz wskazanie mechanizmów ich oddziaływania na funkcjonowanie organizacji, co pozwala lepiej wyjaśnić zależności między środowiskiem pracy a efektywnością organizacyjną. W rezultacie wskazano, że uwzględnianie społecznych aspektów pracy w sposób systemowy stanowi istotny czynnik kształtowania pozytywnego doświadczenia pracownika oraz warunek przejścia do humanocentrycznych i relacyjnych modeli zarządzania. Wkład artykułu ma również wymiar praktyczny, gdyż wskazuje kierunki projektowania środowiska pracy opartego na zaufaniu, współpracy i zaangażowaniu, co sprzyja budowaniu trwałej przewagi konkurencyjnej poprzez wzmacnianie dobrostanu pracowników oraz długofalowej efektywności organizacji.
Pobrania
Bibliografia
Abou-Moghli A. (2025), The interplay between knowledge management and organizational performance measurement through the mediating effect of innovation capability, „Knowledge Performance Management”, vol. 9(1), s. 45–61. DOI: https://doi.org/10.21511/kpm.09(1).2025.04
Amabile T.M., Kramer S.J. (2008), Życie wewnętrzne pracowników i jego wpływ na efektywność firmy, „Harvard Business Review Polska”, czerwiec, s. 98–109.
Andrés-Reina M., Díaz-Munoz R., Rodríguez-Fernández M. (2024), Employee experience: a comprehensive science mapping analysis, „European Public and Social Innovation Review”, vol. 9, s. 1–25. DOI: https://doi.org/10.31637/epsir-2024-398
Awa H.O., Etim W., Ogbonda E. (2024), Stakeholders, stakeholder theory and Corporate Social Responsibility (CSR), „International Journal of Corporate Social Responsibility”, vol. 9(11), s. 1–15. DOI: https://doi.org/10.1186/s40991-024-00094-y
Basar D. (2024), The relationship between employee experience and employee engagement with the moderating role of positive affect in finance sector, „Borsa Istanbul Review”, vol. 24, s. 908–915. DOI: https://doi.org/10.1016/j.bir.2024.05.002
Batorski J. (2016), Idea otwartej nauki a koncepcja organizacyjnego uczenia się, „Zarządzanie Publiczne”, nr 4(36), s. 321–331.
Brzozowska K., Niewińska J., Szydło J. (2025), Kreatywność w praktyce zarządzania: narzędzia, przeszkody i warunki skutecznej implementacji, „Akademia Zarządzania”, nr 9(3), s. 51–68.
Chitheer D.A., Al-Hatimi W.M.A. (2024), The Impact of Organizational Transparency on Employee Proactive, Behavior, „International Journal of Multidisciplinary Research and Publications (IJMRAP)”, vol. 7(6), s. 28–38.
Cleveland J. N., Byrne Z. S., Cavanagh T. M. (2015), The future of HR is RH: Respect for humanity at work, „Human Resource Management Review”, vol. 25(2), s. 146–161. DOI: https://doi.org/10.1016/j.hrmr.2015.01.005
Dabirian A., Kietzmann J., Diba H. (2017), A great place to work!? Understanding crowdsourced employer branding, „Business Horizons”, vol. 60(2), s. 197–205. DOI: https://doi.org/10.1016/j.bushor.2016.11.005
Gaeta M., Loia V., Rita Mangione G., Miranda S., Orciuoli F. (2014), Unlocking Serendipitous Learning by Means of Social Semantic Web, „Proceedings of the 6th International Conference on Computer Supported Education (CSEDU-2014)”, vol. 1, s. 285–292. DOI: https://doi.org/10.5220/0004845102850292
Giraldo-Giraldo C., Rubio-Andrés M., Rave-Gomez E.D., Gutierrez-Broncano S. (2025), Evolution of the Concept and Scientific Mapping of Sustainable Human Resource Management S-(HRM), „Administrative Sciences”, vol. 15(2), 39 https://doi.org/10.3390/admsci15020039 [dostęp: 27.06.2025]. DOI: https://doi.org/10.3390/admsci15020039
Hamel G. (2009), Kosmiczne wyzwania w dziedzinie zarządzania, „Harvard Business Review Polska”, maj, s. 76–86.
Holland P., Brewster C., Kougiannou N. (2024), The changing nature of work, employment and flexibility, https://www.researchgate.net/publication/381392755_The_changing_nature_of_work_employment_and_flexibility [dostęp: 27.06.2025]. DOI: https://doi.org/10.4337/9781035309368
Industry 5.0. A transformative vision for Europe - Governing Systemic Transformations Towards a Sustainable Industry (2021), https://data.europa.eu/doi/10.2777/17322 [dostęp: 27.06.2025].
Karwowski W. (2010), Zarządzanie wiedzą o czynnikach ludzkich w organizacji, Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH w Warszawie.
Kmieciak R. (2020), Trust, knowledge sharing, and innovative work behavior: empirical evidence from Poland, „European Journal of Innovation Management”, vol. 24(5), s. 1832–1859. DOI: https://doi.org/10.1108/EJIM-04-2020-0134
Lemon L.L. (2019), The employee experience: How employees make meaning of employee engagement, „Journal of Public Relations Research”, vol. 31(5–6), s. 176–199. DOI: https://doi.org/10.1080/1062726X.2019.1704288
Li D., Estacio J.D. (2024), The Evolution of HRM: From Personnel Management to Strategic Partner, „Open Access Library Journal”, vol. 11, s. 1–5. DOI: https://doi.org/10.4236/oalib.1111928
Lipka A. (2023), Employee Experience Models - a Comparative Analysis. Notes on the Methodology of Global Research on Employees Experiences and Their Perceptions of the Meaning of Work, „Folia Oeconomica Acta Universitatis Lodziensis”, vol. 3(364), s. 51–75. DOI: https://doi.org/10.18778/0208-6018.364.04
Mahadevan J., Schmitz A.P. (2020), HRM as an ongoing struggle for legitimacy: A critical discourse analysis of HR managers as “employee-experience designers”, „Baltic Journal of Management”, vol. 15(4), s. 515–532. DOI: https://doi.org/10.1108/BJM-10-2018-0368
Mohanraj G., Kamalaveni M.S., Jothibasu L., Surya M., Sowndarya S. (2024), The Impact of Employee Experience on Organizational Performance, https://www.researchgate.net/publication/387893376_The_Impact_of_Employee_Experience_on_Organizational_Performance [dostęp: 27.06.2025]. DOI: https://doi.org/10.2139/ssrn.5065528
Olszewski J. (2013), System pracy w warunkach globalnego społeczeństwa informacyjnego, Poznań: Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu.
Padzik-Wołos A. (2020), Innowacja pracownicza – rozważania o współczesnym kontekście, „Zeszyty Naukowe Politechniki Poznańskiej. Organizacja i Zarządzanie”, nr 82, s. 243–260.
Plaskoff J. (2017), Employee experience: the new human resource management approach, „Strategic HR Review”, vol. 16(3), s. 136–141. DOI: https://doi.org/10.1108/SHR-12-2016-0108
Pytel-Kopczyńska M. (2021), Człowiek i praca w zmieniającej się organizacji, [w:] A. Karczewska, K. Kukowska, S. Skolik (red.), Współdziałanie w podmiotach prywatnych i publicznych a wykorzystanie nowych technologii komunikacyjnych w czasie zmiany, Częstochowa: Wydawnictwo Politechniki Częstochowskiej, s. 13–20.
Randolph A., Blanchard K. (2007), Kluczem jest empowerment, [w:] K. Blanchard (red.), Przywództwo wyższego stopnia: Blanchard o przywództwie i tworzeniu efektywnych organizacji, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, s. 57–88.
Stroińska E. (2012), Elastyczne formy zatrudnienia. Telepraca, zarządzanie pracą zdalną, Warszawa: Poltext.
Sysko-Romańczuk S. (2009), Pracownik w organizacji, „Ekonomika i Organizacja Przedsiębiorstwa”, nr 10, s. 38–45.
Tasleem N. (2018), Employee Experience and HR Innovation: Redefining Human Resource Management through Design Thinking and Human-Centered Practices, „International Research Journal of Innovations in Engineering and Technology (IRJIET)”, vol. 2(9), s. 32–43.
Tsang A., Wang K., Liu S., Yu L. (2021), Integrating corporate social responsibility criteria into executive compensation and firm innovation: International evidence, doi.org/10.1016/j.jcorpfin.2021.102070 [dostęp: 27.06.2025]. DOI: https://doi.org/10.1016/j.jcorpfin.2021.102070
Tucker E. (2020), Driving engagement with the employee experience, „Strategic HR Review”, vol. 19(4), s. 183–187. DOI: https://doi.org/10.1108/SHR-03-2020-0023
Wierzbic A. (2024), Employee as a stakeholder of an organization implementing the EFQM model - model guidelines and their practical use, „Scientific Papers of Silesian University of Technology - Organization and Management Series”, vol. 199, s. 647–660. DOI: https://doi.org/10.29119/1641-3466.2024.199.48
Wilczyński A., Kołoszycz E., Karolewska-Szparaga M. (2024), Cykl życia pracownika w organizacji z uwzględnieniem koncepcji doświadczenia pracownika i zaangażowania, „Kwartalnik Nauk o Przedsiębiorstwie”, nr 68(2), s. 123–135. DOI: https://doi.org/10.33119/KNoP.2023.68.2.9
Yadav M., Vihari N.S. (2023), Employee Experience: Construct Clarification, Conceptualization and Validation of a New Scale, „FIIB Business Review”, vol. 12(3), s. 328–342. DOI: https://doi.org/10.1177/23197145211012501
Yang P., Zhang S. (2025), Employee experience: conceptualization, scale development, and validation, „Humanities and Social Sciences Communications”, vol. 12(1), s. 1–16. DOI: https://doi.org/10.1057/s41599-025-04926-5
Yohn D.L. (2020), Brand authenticity, employee experience and corporate citizenship priorities in the COVID-19 era and beyond, „Strategy and Leadership”, vol. 48(5), s. 33–39. DOI: https://doi.org/10.1108/SL-06-2020-0077
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.